Coraz lepsze nastroje

Zaufanie niemieckich przedsiębiorców wzrosło w marcu do poziomu najwyższego od prawie 15 lat. Oznacza to, że rozwój największej europejskiej gospodarki nabiera tempa.

Indeks zaufania obliczany przez monachijski instytut gospodarczy Ifo na podstawie comiesięcznych ankiet przeprowadzanych wśród 7 tysięcy niemieckich przedsiębiorców wzrósł ze 103,4 pkt w lutym do 105,4 w marcu. Jest to poziom najwyższy od kwietnia 1991 r. Wyniki marcowej ankiety są tym bardziej nieoczekiwane, że ekonomiści, pytani przez agencję Bloomberga, spodziewali się spadku tego indeksu do 102,9 pkt.

Są jednak pewne oznaki wzrostu gospodarczego w Niemczech. Z danych o sprzedaży detalicznej wynika, że rosną wydatki konsumpcyjne, a księgi zamówień w firmach wciąż są pełne. Przedsiębiorstwa powinny dobrze sobie radzić w tym roku. Przenoszenie wyników eksportu na wzrost popytu wewnętrznego było jedną z przyczyn, dla których Europejski Bank Centralny dwa razy od grudnia podniósł stopy procentowe (główna wzrosła z 2 do 2,5 proc.), by zahamować inflację w strefie euro. Inwestorzy z rynku kontraktów terminowych spodziewają się, że EBC podniesie stopy jeszcze co najmniej dwa razy w tym roku, gdyż gospodarka przyspiesza.

Potwierdzają to również dane z Włoch. Rzymski instytut Isae podał wczoraj, że zaufanie włoskich przedsiębiorców było w marcu największe od pięciu lat. Tamtejsza gospodarka, oceniana jako najmniej konkurencyjna w strefie euro, wykazuje oznaki ożywienia po ubiegłorocznej stagnacji. Jedynie we Francji wskaźnik zaufania przedsiębiorców spadł, zresztą z 16-miesięcznego maksimum, ale przesądziły o tym masowe protesty przeciwko próbom liberalizacji rynku pracy.

Bezrobocie w strefie euro jest wciąż dwa razy większe niż w USA, co przy spodziewanym podnoszeniu stóp procentowych źle wróży możliwościom wzrostu wydatków konsumpcyjnych. Wyraz temu zaniepokojeniu dali niemieccy inwestorzy, których zaufanie w marcu spadło, i to drugi miesiąc z rzędu.

Ten spadek zaufania dotyczy jednak rozwoju sytuacji w dalszej perspektywie, a najbliższe miesiące powinny przynieść przyspieszenie i to w całej strefie euro. EBC prognozuje, że tempo wzrostu w tym regionie wyniesie w tym roku 2,1 proc. w porównaniu z 1,3 proc. w 2005 r. Międzynarodowy Fundusz Walutowy dla Niemiec przewiduje na ten rok

1,5-proc. tempo wzrostu po 0,9 proc. w ub.r. Raport Ifo potwierdził opinię EBC, że "ożywienie nabiera tempa" - stwierdził wczoraj w Pradze Axel Weber, członek rady banku. Jego szef Jean-Claude Trichet we wczorajszym liście do Parlamentu Europejskiego określił obecny poziom stóp procentowych jako "bardzo niski". Analitycy najbliższej podwyżki stóp spodziewają się w maju.

Cztery pytania

Co zrobił niemiecki rząd, by zmniejszyć bezrobocie?

Niedawno zostały wprowadzone zmiany, zgodnie z którymi zasiłki dla bezrobotnych kalkulowane w zależności od tego, ile ostatnio zarabiała dana osoba, i są jej wypłacane tylko przez rok. Potem wysokość świadczenia znacznie spada. Wcześniej warunki były dużo korzystniejsze. Ta reforma znacznie zwiększyła presję na poszukiwanie zatrudnienia.

Jak ocenia Pan szanse na wzrost wydatków konsumpcyjnych?

Rok temu mieliśmy do czynienia z ich stagnacją. Duże znaczenie miały podwyżki energii, jednak wydaje się, że ten trend został zahamowany. Generalnie sytuacja ekonomiczna ludności się poprawia. Lepiej jest na rynku pracy, ponieważ wiele przedsiębiorstw nie redukuje już załóg. Są już zauważalne sygnały ożywienia gospodarczego, więc jestem dobrej myśli.

Jaki poziom stóp procentowych zahamuje wzrost?

Jest wiele czynników, które wpływają na tempo rozwoju gospodarki i stopy procentowe są tylko jednym z nich. Moim zdaniem, jeżeli zostaną podniesione nawet do 3 proc., nie powinno to wpłynąć negatywnie na wzrost gospodarczy.

Jaki kurs euro do dolara może zahamować eksport?

Nagłe zmiany zawsze są niekorzystne. Jeżeli nie ma gwałtownych wahań, rynki są w stanie się dostosować, nie przeżywając przy tym szoku. Nie jestem w stanie jednoznacznie określić poziomu kursu wymiany tych walut, który byłby ciosem dla niemieckiego eksportu.

Dziękuję za rozmow