Witamy w Matriksie

Dzisiaj i w najbliższych odcinkach skoncentrujemy się na oszustwach związanych z fałszowaniem sprawozdań finansowych.

Fałszowanie sprawozdań finansowych często wyrządza największe szkody przedsiębiorstwom. Ciekawe jednak jest, że problem ten jest zupełnie inaczej postrzegany w krajach rozwiniętych oraz na rynkach wschodzących.

Wyniki IX światowych badań nadużyć gospodarczych przeprowadzonych w 2006 roku przez Ernst & Young (pod hasłem "Ryzyko nadużyć gospodarczych na rynkach wschodzących") w 19 krajach (w tym w Polsce) pokazały, że dla spółek działających w tym regionie fałszowanie sprawozdań finansowych jest klasyfikowane niżej niż pozostałe rodzaje nadużyć. Tymczasem, na rynkach rozwiniętych fałszowanie sprawozdań jest postrzegane jako jeden z najbardziej groźnych rodzajów nadużyć gospodarczych.

Jak wytłumaczyć ten rozdźwięk - czy rzeczywiście księgi naszych firm są tak czyste, jak nigdzie indziej na świecie? Prywatnie, nie do końca się zgadzamy z powyższym stwierdzeniem. A w kwestii opisanej powyżej różnicy w postrzeganiu ryzyka fałszowania sprawozdań finansowych na rynkach wschodzących i w krajach rozwiniętych mamy swoją własną teorię, którą chętnie się z Państwem podzielimy.

Przykład pierwszy - wszystkie wydarzenia dzieją się w Nowym Jorku.

Poniedziałek, godzina 10.30. ABC - duża spółka telekomunikacyjna właśnie podała komunikat na giełdę, że w sposób nieprawidłowy ujmowała w ciągu ostatnich kilku lat przychody i koszty związane z rozliczeniami z innymi operatorami. Spółka nie zna jeszcze korekt, które będzie musiała wprowadzić do ksiąg rachunkowych. Poniedziałek, godzina 10.35. Kurs akcji firmy ABC zaczął dramatycznie spadać. Poniedziałek, godzina 15.30. Firma ABC zatrudnia kancelarię prawną, która razem z niezależną firmą audytorską, rozpoczyna dochodzenie związane z wyjaśnieniem wszystkich kwestii związanych z korektami księgowymi.

Wtorek, godzina 12.15. Amerykański nadzór giełdowy (SEC) wszczął oficjalne dochodzenie w sprawie potencjalnych nieprawidłowości w księgach ABC. Wtorek, godzina 14.00. Kancelaria prawna specjalizująca się w zbiorowych pozwach rozpoczęła zbieranie listy pokrzywdzonych akcjonariuszy, którzy posiadali akcje ABC w momencie ogłoszenia przez nią informacji o konieczności dokonania korekt księgowych, w związku z planowanym złożeniem zbiorowego pozwu przeciwko firmie ABC.

Dwa tygodnie później dochodzi do aresztowania dyrektora generalnego i dyrektora finansowego. Prokurator zarzuca im fałszowanie sprawozdań finansowych.

Przykład drugi - wszystkie wydarzenia dzieją się na giełdzie w Europie Środkowej.

Poniedziałek, godzina 10.30 - XYZ - duża spółka budowlana właśnie pzekazała komunikat na giełdę, że w związku ze zidentyfikowanymi błędami księgowymi dokonała korekty wyniku finansowego na kilkadziesiąt milionów euro. Dodatkowo, spółka upubliczniła swoje roczne sprawozdanie finansowe, do którego biegły rewident zgłosił kilka istotnych zastrzeżeń. Poniedziałek, godzina 10.45 - Kurs akcji firmy XYZ nieznacznie spadł. Wtorek, godz. 10.05 - Kurs akcji firmy XYZ pozostaje bez zmian.

Nic się nie dzieje. Nikt nie widzi problemu. Nikt nie wszczął żadnego dochodzenia, nikt nie żąda odszkodowań. Nikt nikogo nie ciąga po sądach.

Oczywiście, w rzeczywistości następujące po sobie wydarzenia dzieją się w większych odstępach czasu. Ale wymowa powyższych przykładów pozostaje ta sama - fałszowanie sprawozdań finansowych nie jest na rynkach wschodzących uznawane za szczególnie groźny rodzaj nadużyć gospodarczych, bo konsekwencje popełniania tego typu oszustw są w dalszym ciągu relatywnie niewielkie. A jeśli firmy nie widzą zagrożenia takich działań, to się nimi nie przejmują i bagatelizują ryzyko związane z fałszowaniem sprawozdań finansowych.My jednak, na przekór wynikom badań, przyjrzymy się bliżej tematowi fałszowania sprawozdań finansowych. Pierwsze wiadomości z naszej podróży do świata wirtualnych sprawozdań finansowych przedstawimy Pañstwu już za tydzień.

[email protected]

[email protected]