Coraz większy wybór funduszy szytych na miarę

Przybywa TFI oferujących jedynie ekskluzywne fundusze dla bogatych. Główny cel to niższe podatki, choć nikt się do tego nie przyznaje

Na biurku przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego leżą cztery kolejne wnioski o licencję na wykonywanie działalności towarzystwa. Jak ustaliliśmy, jednym z wnioskodawców jest Satus TFI, którego fundusze będą dedykowane Beskidzkiemu Domowi Maklerskiemu oraz tzw. aniołom biznesu.

Obok TFI, które już złożyły wnioski do KNF, jest co najmniej kilka takich, które lada chwila to uczynią. Na rynku funduszy miejsca jest coraz mniej i raczej łatwiej wyobrazić sobie sytuację, w której nowo powstałe TFI otwiera fundusze "dla wybranych" niż próbuje konkurować z liderami rynku proponującymi fundusze w ofercie publicznej.

Rodzinna opoka

Czołowy przykład "TFI dla wybranych" stanowi Opoka TFI należące do rodziny Dudów, akcjonariuszy m.in. giełdowej spółki PKM Duda. Towarzystwo zarządza jednym funduszem zamkniętym aktywów niepublicznych, w którym Dudowie ulokowali swoje środki. - Rodzina Dudów stwierdziła, że chce, by jej kapitał był profesjonalnie zarządzany - podaje za główną przyczynę stworzenia TFI Tomasz Tarczyński, prezes zarządu. Dodaje, że towarzystwo jako klient instytucjonalny ma większą renomę niż prywatny inwestor.

Kapitał funduszu inwestowany jest w większości w spółki pozagiełdowe z różnych branż, przy przeciętnej wartości inwestycji na poziomie 10-20 mln zł. TFI szykuje kolejne cztery fundusze, które dedykowane będą szerszemu niż tylko rodzina Dudów gronu, jednak wciąż będą to polscy przedsiębiorcy, właściciele dynamicznie rozwijających się firm.

Fundusz jednoosobowy

50 mln zł - taki jest próg wejścia do funduszy zarządzanych przez Forum TFI. - Przyjrzeliśmy się rynkowi i dostrzegliśmy potrzebę rozwoju segmentu funduszy aktywów niepublicznych - wskazuje na przyczynę powstania towarzystwa jego prezes, Jakub Tropiło. Dodaje, że fundusz może czerpać zyski z udzielanych pożyczek spółkom, których akcje i udziały posiada. Co więcej, certyfikaty funduszu mogą zostać upublicznione, co stanowi alternatywę dla bezpośredniego wejścia na giełdę. Jeden fundusz Forum TFI jest zazwyczaj przeznaczony dla jednego prywatnego przedsiębiorcy, którym nie musi być koniecznie jedna osoba, ale na przykład jedna rodzina. Na razie członkowie zarządu i rady nadzorczej TFI nie posiadają certyfikatów, jednak trwają prace nad stworzeniem funduszu i dla nich.

Niszy na rynku poszukuje też AKJ Investment TFI. - Chcemy sprzedać nieklasyczne fundusze zamknięte związane z rynkiem nieruchomości i private equity - mówi Paweł Borys, prezes AKJ Investment TFI. Wspomina też o przejrzystości takiej formy prawnej. - TFI podlega nadzorcy, jest silnie regulowane ustawą - dodaje. Oferta TFI jest skierowana przede wszystkim do klientów instytucjonalnych.

Rekiny korzystają z niższych

podatków tylko "przy okazji"

Czy rzeczywiście wymieniane powody stworzenia towarzystw rekompensują cały zachód związany z rejestracją towarzystwa i funduszy, skoro znacznie łatwiej założyć lokującą w akcje czy udziały firm spółkę komandytową albo zwyczajnie inwestować bezpośrednio na parkiecie? Pierwsze skojarzenia dotyczące korzyści płynących ze stworzenia własnego towarzystwa i funduszy skierowane są w stronę fiskusa. Od zysków z inwestycji w ramach funduszu podatek odprowadzany jest dopiero po umorzeniu jednostek uczestnictwa (lub certyfikatów). W pozostałych przypadkach podatek musi być odprowadzany przy każdym wyjściu z inwestycji. Twórcy TFI do podatkowych motywacji stworzenia towarzystw się jednak nie przyznają. - Nie stworzyliśmy TFI dla optymalizacji podatkowej - zastrzega Paweł Borys z AKJ. Jak mówią, niższe podatki to tak "przy okazji". A ulgi są niemałe, o czym nowe, wchodzące na rynek "TFI dla wybranych" mówią otwarcie. Satus TFI, próbując przekształcić fundusz z formy spółki komandytowo-akcyjnej w fundusz zamknięty, przyznaje, że taka operacja przyniesie przede wszystkim korzyści podatkowe. A co mówi KNF? - My się podatkami nie zajmujemy. A im więcej TFI, tym lepiej dla rynku, bo zaostrza się konkurencja - odpowiada Łukasz Dajnowicz, rzecznik Komisji.