Nadzór korporacyjny

Nowy kodeks spółek handlowych powinien wejść w życie na początku 2001 r. Rządowy projekt ustawy jest w Sejmie. Uwzględnia on podstawowe zasady nadzoru korporacyjnego przyjęte przez OECD w 1999 r.: ochronę praw akcjonariuszy, zapewnienie ich jednakowego traktowania, respektowanie praw wierzycieli i pracowników oraz zapewnienie efektywnego nadzorowania zarządu.Nowe prawo powinno służyć zahamowaniu wyraźnej tendencji do przejmowania funkcji nadzorczych przez zarządy spółek, na co wskazuje prof. Grzegorz Domański, radca prawny. Jak zauważa, rady nadzorcze tracą na znaczeniu, a prof. Krzysztof Obłój dodaje, że owocuje to arogancją władzy ze strony zarządów i przejmowaniem przez nie uprawnień władzy korporacyjnej. ? Korporacje zastąpiły rządy w wielu funkcjach, m.in. w tworzeniu miejsc pracy czy stymulowaniu obrotów z zagranicą. Wpływają na koniunkturę w kraju i dlatego wykonywanie władzy korporacyjnej stało się ważną kwestią ? powiedziała Henryka Bochniarz, prezydent Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych podczas konferencji poświęconej tej problematyce. Jej zdaniem, spółki giełdowe powinny ustalać wzorcowe zachowania w tym zakresie, jednak nie zawsze tak się dzieje. Często jest tak, że niejasny system zarządzania i nadzoru w spółkach, obok systemu podatkowego, stanowi podstawową barierę rozwoju dla średnich firm. ? Mała przejrzystość nie wzbudza zaufania potencjalnych inwestorów z instytucji finansowych typu venture capital i funduszy inwestycyjnych ? twierdzi H. Bochniarz.Są też inne oceny: ? W większości średnich firm rada nadzorcza jest zbędna, a o sprawności funkcjonowania spółek przesądzają jasne stosunki własnościowe. Zalecenia OECD dotyczą biznesu, który przestaje istnieć. Spółki stają się znacznie bardziej elastyczne co do profilu i sposobów zarządzania i do tego powinny też się dostosować rady nadzorcze ? uważa Janusz Palikot, prezes spółki Ambra.Przypomnijmy, że w projekcie nowego kodeksu spółek handlowych sprawnemu nadzorowi korporacyjnemu ma służyć kilka rozwiązań. Każda spółka będzie musiała mieć radę nadzorczą, a kadencja jej członka zostanie przedłużona do 5 lat. Rada będzie powoływać i odwoływać członków zarządu. Jednocześnie walne zgromadzenie uzyska prawo do odwołania i zawieszania członków zarządu. Sprzeczność ze statutem oraz ?wzgląd na dobry obyczaj? będą mogły być ? zgodnie z nowym prawem ? powodem wytoczenia powództwa o uchylenie uchwał walnego zgromadzenia.

B.Ż.