W czwartek późnym wieczorem Sejm omawiał rządowe projekty nowelizacji ustaw o Prawie bankowym i NBP. W piątek Sejm zdecyduje, do jakich komisji projekty te zostaną skierowane celem dalszych prac. Jednocześnie omawiano poselski projekt regulujący te same kwestie. W czasie dyskusji zgłoszony został wniosek, by ten projekt odrzucić. Także i w tej sprawie Sejm podejmie decyzję w piątek rano. Rządowe projekty stanowią pakiet ustaw dostosowujących polskie prawo bankowe do wymogów prawa obowiązującego w UE. Rządowy projekt nowelizacji ustawy o NBP reguluje działalność Rady Polityki Pieniężnej (RPP) pod nieobecność prezesa NBP oraz podwyższa kapitał NBP z 400 mln do 1,5 mld zł. W celu zwiększenia niezależności finansowej NBP projekt nowelizujący ustawę o NBP podwyższa kapitał banku centralnego do 1,5 mld zł przez przeznaczenie pieniędzy z funduszu rezerwowego NBP na fundusz statutowy. Natomiast fundusz rezerwowy będzie odnawiany przez pięcioprocentowe odpisy z zysku. Podwyższenie kapitału wiąże się z tym, że NBP będzie musiał wpłacić swój udział do europejskiego systemu banków centralnych, jeśli Polska będzie przystępować do Europejskiej Unii Monetarnej. Natomiast projektowane zmiany w Prawie bankowym obejmują m.in. przepisy, które zmieniają poszczególne instytucje prawne, unormowane już w Prawie bankowym. Dotyczy to np. składania oświadczeń woli na elektronicznych nośnikach informacji, kontroli przez Komisję Nadzoru Bankowego przepływu własności banków. Obejmuje też kwestie tworzenia banków i oddziałów banków polskich w państwach UE oraz pozycję banków z państw UE w Polsce. Banki te po przystąpieniu Polski do UE będą wchodziły bez licencji do Polski, co oznacza że będą one miały szerszy dostęp do rynku polskiego. Natomiast polskie oddziały będą mogły być także tworzone w państwach UE. Banki z siedzibą w UE będą mogły działać na terenie Polski po uzyskaniu zezwolenia Komisji Nadzoru Bankowego, a nie jak dotychczas zezwolenia ministra finansów, po uzgodnieniu z KNB. Druga grupa zmian Prawa bankowego obejmuje przepisy, które dotychczas nie były unormowane w prawie polskim, czyli np. sprawowanie nadzoru nad tymi oddziałami instytucji kredytowych, które przybędą do Polski oraz przelewy transgraniczne, czyli regulacje dotyczące obowiązków bankowych związane z przelewami miedzy państwami UE. Natomiast trzecia grupa proponowanych zmian w Prawie bankowym dotyczy zagadnień uregulowanych w odrębnych ustawach, czyli dotyczących np. pieniądza elektronicznego i kredytu konsumenckiego udzielanego przez banki. Z kolei poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o NBP i Prawa bankowego wprowadza odpowiedzialność Rady Polityki Pieniężnej za rezultaty swojej polityki przed Sejmem, który ma podejmować w tej sprawie stosowną uchwałę. Projekt zmienia także cel Rady Polityki Pieniężnej, którym jest dbanie o wartość polskiego pieniądza. W realizacji tego celu NBP ma wspierać politykę gospodarczą rządu. Projekt proponuje silniejsze niż w obowiązującej ustawie uzależnienie NBP od polityki gospodarczej rządu-wprowadza wymóg wspierania tej polityki. Obecne przepisy stanowią, że podstawowym celem RPP jest utrzymanie stabilnego poziomu cen, przy jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej rządu, o ile nie ogranicza to podstawowego celu NBP. Natomiast Konstytucja RP stanowi, że NBP jest odpowiedzialny za wartość polskiego pieniądza. NBP ma także wyłączne prawo emisji pieniądza oraz ustalania i realizowania polityki pieniężnej. W stanowisku negocjacyjnym z Unią Europejską (UE) Polska deklaruje zapewnienie niezależności banku centralnego. Szczegółowe regulacje gwarantujące niezależność banku centralnego są związane z uczestnictwem w docelowym etapie unii monetarnej, a ich brak nie stanowi przeszkody na drodze do członkostwa w UE. Jednak w perspektywie przystąpienia do docelowego etapu unii monetarnej oraz przyjęcia jednolitej waluty euro zmiany wprowadzające ograniczenie niezależności banku centralnego powinny być usunięte.
(PAP)
