Można powiedzieć, iż na rynku terminowym ustalane są przyszłe ceny różnorakich dóbr, a przedmiotem handlu jest ryzyko (stąd mowa, iż kontrakty pozwalają na przenoszenie ryzyka), iż będą one odbiegać od aktualnego poziomu. Takim dobrem mogą być stopy procentowe, indeksy giełdowe, akcje spółek, wytwarzane produkty, metale szlachetne, waluty czy obligacje.
Definiując w ten sposób funkcjonowanie rynku terminowego możemy wskazać dwie grupy jego uczestników: tych, którzy chcą zabezpieczyć się przed zmianą ceny jakiegoś dobra w przyszłości, czyli przenieść ryzyko tej zmiany na drugi podmiot, oraz tych, którzy takie ryzyko są skłonni zaakceptować. Pierwsi zyskują w ten sposób pewność, iż w przyszłości będą mogli kupić lub sprzedać określoną w kontrakcie ilość dobra po cenie w tym kontrakcie ustalonej. Drudzy, przejmując ryzyko zmiany ceny na siebie, mają nadzieję na tym zarobić.
Wśród spekulantów, bo tak nazywamy tę drugą grupę inwestorów, wyróżniamy kilka typów w zależności od przyjętej przez nich strategii działania. Position trader zawiera kontrakt i trzyma go przez kilka dni, tygodni, a nawet miesięcy. Day-trader rzadko pozostaje z otwartą pozycją na noc, a raczej opuszcza rynek wraz z zakończeniem sesji giełdowej. Zwolennicy techniki "skalpowania rynku" wykorzystują minimalne wahania cen kontraktów, ale za to obracają dużymi ilościami tych instrumentów.
Grono uczestników rynku terminowego uzupełniają arbitrażyści, wykorzystujący różnice w wycenie kontraktu i dobra, na jakie ten kontrakt jest wystawiony. Jeśli kontrakt jest droższy, to go sprzedają (zajmują krótką pozycję), kupując jednocześnie to dobro. jeśli kontrakt jest tańszy - robią odwrotnie.
Rodzaje