REKLAMA
REKLAMA

Nawigacja

Kto nadzoruje rynek walutowy w Polsce? O funkcjach i decyzjach banku centralnego.

Wszystko zaczęło się od złotego królewskiego. Po nim przyszedł czas na złotego czerwonego, a potem polskiego. Szybko zapomniano o tynfach, florenach, talarach i markach. I choć wielu chciało, żeby nadać mu nazwę „lech” albo „pol”, to jednak chęć nawiązania do tradycji monetarnej była silniejsza. Postanowiono: będzie złoty polski. Jego droga do uzyskania obecnej stabilności pełna była powojennych i potransformacyjnych trudności. Ale, bynajmniej nie w wyniku cudotwórczych zdolności, ale dzięki zręczności i finansowego geniuszu polskich ekonomistów, dzienne obroty rynku walutowego w Polsce sięgają dziś 8 mld dolarów.
Foto: ROL

Oprócz tego, że rynek ten się rozwija, staje się także coraz bardziej nowoczesny: mało kto wie o tym, że np. wirtualny kantor jest polskim wynalazkiem. Dowiedz się, kto obecnie trzyma ster i nadzoruje rynek walutowy w Polsce.

Dawnymi czasy za bicie monet odpowiadali władcy, a weksli udzielały specjalne domy bankowe. Dziś jednak funkcjonowanie współczesnego rynku walutowego owiane jest mgiełką tajemnicy. Tymczasem odpowiedź na pytanie o to, kto właściwie nadzoruje rynek walutowy w Polsce jest taka sama jak w przypadku 99,9% krajów świata: bank centralny. Rynek walutowy w Polsce

 

Steruje nie tylko rynkiem walutowym

 

Tak jak w Stanach Zjednoczonych funkcję banku centralnego pełni System Rezerwy Federalnej (Fed), a w Niemczech Niemiecki Bank Federalny (DB), tak w Polsce funkcję banku centralnego pełni Narodowy Bank Polski. Wbrew powszechnym opiniom jego rola nie ogranicza się wyłącznie do zastępowania zniszczonych banknotów nowymi. To bezsprzecznie najważniejsza instytucja w kraju, której głównymi zadaniami jest obsługiwanie budżetu państwa i podmiotów sektora finansów publicznych, gromadzenie i zarządzanie rezerwami walutowymi oraz pełnienie funkcji „banku banków”.

Kto za tym stoi?

 

Organami Narodowego Banku Polskiego są: prezes NBP, Rada Polityki Pieniężnej i Zarząd NBP. Żeby zostać prezesem NBP trzeba najpierw zostać powołanym przez Sejm na wniosek Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej. Kadencja wynosi 6 lat i obecnie funkcję tę sprawuje Adam Glapiński.

 

#1 Płynny kurs złotego

 

Polski rząd wraz z Narodowym Bankiem Polskim zdecydował, by kształtowanie kursu złotego odbywało się według zasad tzw. kursu płynnego (w przeciwieństwie do kursu sztywnego lub o ograniczonych wahaniach). Kurs płynny oznacza, że w dużym stopniu o wzroście lub spadku waluty decyduje stan popytu i podaży naszej gospodarki oraz wydarzenia na tzw. szerokim rynku. Są to istotne dane makroekonomiczne z największych gospodarek świata, takich jak Stany Zjednoczone, Chiny, Wielka Brytania czy Niemcy. Notowania złotego zazwyczaj idą w górę, kiedy rośnie eksport oraz przybywają inwestorzy zagraniczni. Utrzymywanie kursu płynnego sprawia także, że Rada Polityki Pieniężnej może sterować kursem za pomocą wzrostu lub spadku stóp procentowych (stopy procentowe określają wysokość ceny jaką płacimy za udzielenie kredytu).

 

#2 Jak NBP wpływa na kurs złotego?

 

Nie bez przyczyny więc mówi się, że kurs waluty jest najlepszym barometrem stanu gospodarki. Stąd jednym z najważniejszych czynników wpływających na kurs złotego jest poziom inflacji, który z kolei zależny jest do pewnego stopnia od decyzji Rady Polityki Pieniężnej. Jednym z wielu narzędzi jakimi posługuje się NBP do optymalizacji inflacji jest określanie wysokości stóp procentowych. Jeśli stopy procentowe są podnoszone, rosną ceny kredytów, pożyczek inwestycyjnych, a także wzrasta oprocentowanie lokat, co w efekcie przynosi spadek popytu w gospodarce. Tym samym wzrasta wartość złotego w stosunku do innych walut. Wzrost ten przekłada się jednak nie tylko na fakt, że produkty importowane stają się tańsze. Jest też druga strona medalu. Gdy wartość złotego na rynku walutowym rośnie, polscy eksporterzy zarabiają mniej (za zarobione środki w obcej walucie mogą kupić mniej złotówek).

 

#3 NBP dba o stabilność cen

 

Sterowanie i nadzorowanie kursu złotego na rynku walutowym, jest pochodną jednego z najważniejszych celów Narodowego Banku Polskiego, czyli dbałości o stabilność cen na rynku. Jak wynika z deklaracji NBP, w tym celu podjęto decyzję o ustabilizowaniu inflacji na poziomie 2,5 % z możliwością odchylenia do 1 punktu procentowego w górę lub w dół[1]. „Jeśli inflacja, czyli tempo w jakim w danym czasie rosną ceny w gospodarce, będzie zoptymalizowana według deklaracji NBP, nie musimy martwić się o szybki i nagły wzrostu cen towarów i usług na rynku.” – mówi Damian Papała, główny dealer walutowy z serwisu kantoronline.pl. „Istnieje jednak wiele czynników kształtujących poziom inflacji, na które NBP nie ma wpływu (wysokość plonów w rolnictwie, wzrost lub spadek cen ropy naftowej, wysokość podatków itp.). Dlatego właśnie NBP jest nie tylko bankiem, ale także jednym z najważniejszych ośrodków naukowo-analitycznych w dziedzinie ekonomii i finansów” – dodaje. Dzięki prowadzonym analizom, NBP może skutecznie prognozować zachowania konsumentów i inwestorów na rynkach finansowych.

 

#4 NBP czuwa nad emisją pieniędzy

 

W Polsce monety bite są tylko w dwóch mennicach, a banknoty drukowane w Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych. Narodowy Bank Polski posiada monopol na emisję polskich złotych i groszy, dzięki czemu może kontrolować ilość pieniędzy w obiegu. Krótko mówiąc, NBP nie dopuszcza do sytuacji, które często miały miejsce w dawnych czasach, a mianowicie biciu tylu monet lub drukowaniu tylu banknotów, ile wynoszą potrzeby władców i społeczeństw. Efekty takiej polityki zawsze były i są takie same: spadek wartości pieniądza, zubożenie społeczeństw, wysoka inflacja.

 

#5 NBP jest bankiem banków

 

NBP jako bank centralny w ogóle nie prowadzi rachunków bankowych obywateli, w przeciwieństwie do banków komercyjnych. Za to NBP umożliwia bankom komercyjnym ulokowanie w nim swoich nadwyżek, jednocześnie pozwalając im uzyskać przychód z tytułu oprocentowania depozytu. Z drugiej strony działanie banku centralnego pozwala na zaciąganie przez banki komercyjne pożyczek, w przypadku, kiedy większa liczba ich klientów chce wypłacić swoje pieniądze. W ten sposób NBP poprawia płynność finansową banków komercyjnych. I z tego właśnie powodu przyjmuje się, że Narodowy Bank Polski jest bankiem wszystkich banków.

 

 

[1] Por. http://poznaj.nbp.pl/ Dostęp: 4.08.2016 r.

Powiązane artykuły

REKLAMA
REKLAMA

Wideo komentarz

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA